Tag Archives: prawo o szkolnictwie wyższym

Ocena okresowa nauczyciela akademickiego a ankiety studenckie

Zgodnie z art. 132 USTAWY z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365, z późn. zm.):
1. Wszyscy nauczyciele akademiccy podlegają okresowej ocenie, w szczególności w zakresie należytego wykonywania obowiązków, o których mowa w art. 111, oraz przestrzegania prawa autorskiego i praw pokrewnych, a także prawa własności przemysłowej.
2. Oceny dokonuje podmiot wskazany w statucie uczelni, nie rzadziej niż raz na dwa lata lub na wniosek kierownika jednostki organizacyjnej, w której nauczyciel akademicki jest zatrudniony. Oceny nauczyciela akademickiego posiadającego tytuł naukowy profesora, zatrudnionego na podstawie mianowania, dokonuje się nie rzadziej niż raz na cztery lata. Kryteria oceny oraz tryb jej dokonywania, z uwzględnieniem możliwości zasięgania opinii ekspertów spoza uczelni, określa statut.
3. Podmiot, o którym mowa w ust. 2, przy dokonywaniu oceny nauczyciela akademickiego w zakresie wypełniania przez niego obowiązków dydaktycznych uwzględnia ocenę przedstawianą przez studentów i doktorantów, po zakończeniu każdego cyklu zajęć dydaktycznych. Zasady dokonywania tej oceny i sposób jej wykorzystania określa statut uczelni
„.

Z powyższego artykułu wynika, że tzw. ocena nauczyciela akademickiego przez studentów bądź doktorantów (inaczej: ankiety studenckie, badanie zadowolenia studentów, pomiar satysfakcji studentów) jest obowiązkiem ustawowym, a nie wyrazem szczególnej troski, a tym bardziej oddolną inicjatywą szkoły wyższej na drodze doskonalenia jakości kształcenia. Zgodnie z zapisami ustawy, każdy nauczyciel akademicki powinien być oceniany przez swoich studentów po zakończeniu każdego cyklu zajęć dydaktycznych. W jaki sposób to jest zorganizowane i z użyciem jakich narzędzi pomiarowych, to już powinno zostać doprecyzowane w statucie uczelni (zgodnie z pkt. 3 cytowanego artykułu).

Kiedy jednak analizujemy tenże obowiązek w świetle proponowanej w ustawie częstotliwości okresowej oceny nauczyciela akademickiego, trudno nie odnieść wrażenia, że nie ma spójności między tymi wymaganiami. Nauczyciel akademicki, oceniony raz na 2 lata, zdąży w ciągu 4 semestrów nauczania zrealizować obowiązek dydaktyczny z dość znaczną liczbą studentów (w zależności od nałożonego pensum). Odpowiada to dokładnie cyklowi kształcenia na drugim stopniu studiów.

Czy to nie za długo?
Czy nauczyciel akademicki nie powinien być oceniany częściej, choćby w zakresie realizacji swoich obowiązków dydaktycznych, a może również organizacyjnych?
Czy częstsza ocena umiejętności dydaktycznych połączona z ewentualnymi szkoleniami w zakresie podnoszenia jakości warsztatu pedagogicznego nie wydaje się logicznym rozwiązaniem?

Wiele zależy od sposobu organizacji samego procesu, nie wspominając o jakości narzędzia pomiarowego (kwestionariusza ankietowego). Systemowa i efektywna organizacja badań opinii studentów w połączeniu z dynamicznym procesem cząstkowej (np. tylko dydaktycznej) oceny nauczyciela akademickiego oraz ofertą szkoleń to nie tylko troska o jakość nauczania i samego studenta, to przede wszystkim korzyść dla nauczyciela, który w oparciu o obiektywne dane może zareagować „natychmiast”, a nie po dwóch latach.

Możliwość komentowania Ocena okresowa nauczyciela akademickiego a ankiety studenckie została wyłączona

Filed under Perspektywa uczelni

Polska Komisja Akredytacyjna

Z punktu widzenia uwarunkowań prawnych regulujących jakościowy aspekt działalności polskich szkół wyższych, szczególnego znaczenia nabiera funkcjonujący od początku 2002 roku system akredytacji państwowej (powszechnej). Warto podkreślić, że zanim doszło do zmiany wymagań prawnych w tym zakresie, wielokrotnie pojawiające się po 1990 roku inicjatywy ustawodawcze uwzględniały potrzebę ustanowienia mechanizmu oceny i zapewnienia jakości kształcenia pozwalającego zabezpieczyć minimalny poziom jakości oferowanych studiów.

Ostatecznie w dniu 20 lipca 2001 r. zmieniono ustawę o szkolnictwie wyższym, stwarzając jednocześnie ramy do wprowadzenia od dnia 1 stycznia 2002 r. jednolitego systemu akredytacji oraz oceny jakości kształcenia. Powołana do życia Państwowa Komisja Akredytacyjna (obecnie Polska Komisja Akredytacyjna) – (PKA) otrzymała specjalne uprawnienia do przeprowadzania kontroli jakości kształcenia.

PKA funkcjonująca w obecnym kształcie jest instytucją utworzoną na podstawie ustawy a dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz.1365, z późn. zm.). Do zadań statutowych PKA należy przedstawianie ministrowi właściwemu do spraw szkolnictwa wyższego opinii i wniosków dotyczących w szczególności:

  • oceny programowej, w tym kształcenia nauczycieli,
  • oceny instytucjonalnej, w tym jakości kształcenia na studiach trzeciego stopnia i studiach podyplomowych,
  • spełnienia, określonych w przepisach, warunków prowadzenia kształcenia,
  • przywrócenia zawieszonych uprawnień do prowadzenia studiów na określonym kierunku i poziomie kształcenia,
  • utworzenia uczelni,
  • przyznania jednostce organizacyjnej uczelni uprawnienia do prowadzenia kształcenia na danym kierunku studiów i określonym poziomie kształcenia, jeżeli kierunek ten dotyczy obszaru kształcenia i dziedzin nie odpowiadających uprawnieniom do nadawania stopnia naukowego doktora habilitowanego, posiadanych przez tę jednostkę,
  • utworzenia przez uczelnię zagraniczną uczelni lub filii z siedzibą na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej.

PKA nie wyklucza współpracy z organizacjami krajowymi i międzynarodowymi, których przedmiotem działania jest ocena jakości kształcenia lub akredytacja. Ocena dokonywana przez PKA jest obowiązkowa i stanowi „poprzeczkę minimum” – zestaw obowiązkowych wymagań, które musi spełniać szkoła wyższa, aby prowadzić studia na określonym kierunku. Od samego początku PKA działa w sposób usystematyzowany, corocznie ustalając listę kierunków studiów, które zostaną objęte analizą jakości kształcenia w danym roku. Niektóre z kierunków studiów można ocenić we wszystkich jednostkach organizacyjnych w skali całego kraju. Istnieją jednak kierunki studiów realizowane w ponad stu jednostkach i w takim przypadku PKA dzieli prace w pewnym sensie statystycznie, wybierając w pierwszym roku jednostki w różnych miejscach kraju, a resztę w roku następnym.

Możliwość komentowania Polska Komisja Akredytacyjna została wyłączona

Filed under Perspektywa kandydata na studia, Perspektywa pracodawcy, Perspektywa rodzica, Perspektywa studenta, Perspektywa uczelni